همایش نکوداشت زاینده رود غروب دیروز با حضور منصور شیشه فروش معاون استاندار اصفهان، کشاورزان و شهروندان اصفهانی در اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان برگزار شد.

به گزارش فارس همایش نکوداشت زاینده رود غروب دیروز با حضور منصور شیشه فروش معاون استاندار اصفهان، کشاورزان و شهروندان اصفهانی در اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان برگزار شد.

این مراسم که به مناسبت 18 مهر، روز گرامیداشت زاینده رود و با شعار «زاینده رود را زنده، همیشه و کامل می‌خواهیم از سرچشمه تا گاوخونی» برگزار می‌شد به دلیل تغییراتی که پیش از آغاز مراسم در زمان و مکان برگزاری رخ داده بود با استقبال زیادی مواجه نشد.

در همایش نکوداشت زاینده رود تنی چند از اساتید مطرح حوزه محیط زیست و آب دانشگاه حضور داشته و با ارائه نقطه نظرات خود پرداختند؛ اعتراضات حضار به عدم پاسخگویی مسؤولان منجر به حواشی در حین اجرای برنامه می‌شد.

احمد خاتون‌آبادی، استاد دانشگاه صنعتی اصفهان و عضو کمیسیون آب اتاق بازرگانی با اشاره به تأثیرات گسترده خشک شدن زاینده‌رود به ویژه در دراز مدت گفت: کشاورزان نخستین گروه‌هایی هستند که شغل خود را به همین دلیل از دست می‌دهد.

وی افزود: نباید از یک زاویه به این موضوع نگاه کرد، زمانی که کشاورز کار خود را از دست می‌دهد اعضای خانواده می‌پرسند چه کسی مقصر این اتفاق است؟ طبیعی است که بعد از بیکاری آسیب‌های اجتماعی دیگر نیز به وجود می‌آید.

خاتون‌آبادی اضافه کرد: آجر شدن نان خانوارها غم‌انگیز است اما از آن بدتر مسائل زیست محیطی بعدی است؛ باید توجه داشت در کنار از بین رفتن کشاورزی افزایش مهاجرت به شهرها به وجود می‌آید که خود این اتفاق آسیب‌های دیگری را به دنبال دارد.

این استاد دانشگاه با بیان این که اهمیت رودخانه از سرچشمه تا گاوخونی به یک اندازه است، گفت: مساله آب در پایین و بالا دست موضوعی قابل بررسی است و در حال حاضر در دنیا بر سر این موضوع چالش‌هایی وجود دارد.

وی تشریح کرد: ترکیه با سدهایی که بر دجله و فرات ایجاد کرد منجر شد آبی که 130 میلیارد مکعب وارد عراق و هورالعظیم می‌شد به 30 میلیارد برسد و یا اتیوپی در کشاکش بحران مصر با ایجاد سدهایی بر نیل این رودخانه را تحت تأثیر قرار داده که در صورت آبگیری کامل آن سدها آب این رودخانه تاریخی و تمدن ساز به یک‌پنجم میزان فعلی می‌رسد.

خاتون‌آبادی با تأکید بر نیاز به اراده کشوری برای حل بحران زاینده‌رود عنوان کرد: شورایی نیاز داریم تا در سطح کشور تشکیل شود و با بررسی دقیق و علمی و بدون تعصبات شهری راه‌حل ارائه دهد.

میرمیران نیز با اشاره به مباحث قانونی حقآبه زاینده‌رود تصریح کرد: قوانین خوبی داریم اما در مرحله اجرا مشکل وجود دارد؛ در ماده 158 و 159 قانون مدنی صراحتاً ذکر شده که هیچ‌کس حق برداشت از رودخانه‌ها ندارد.

وی افزود: همچنین قانون تأکید دارد اگر در پایین دست کشاورزی از لحاظ داشتن حقآبه تقدم زمانی داشته است در بالا دست حق برداشت آب برای کسانی که بعدها حق پیدا کرده‌اند، نیست.

این استاد دانشگاه یادآور شد: دوم دی ماه سال 92 بود که مصوبه 9 ماده‌ای به تصویب شورای عالی آب رسید اما پس از حدود 5 سال از آن مصوبه مثل این که لا به لای کاغذها گم شده و هنوز عزمی برای اجرای آن وجود ندارد.

وی افزود: این که گفته شده 70 درصد از این مصوبه انجام گرفته است جای تعجب دارد، بستر خشک زاینده‌رود به خوبی پیشرفت مصوبه را نشان می‌دهد! طرح جامع احیای زاینده‌رود هم طی دو سال کار مطالعاتی به تصویب رسید اما نتیجه‌ای حاصل نشد.

در پایان این همایش بیانیه‌ای اعتراضی نسبت به شرایط ایجاد شده برای رودخانه زاینده‌رود خوانده شد، متن این بیانیه که در 12 بند نوشته شده بود در ذیل می‌آید:

1-زاینده‌رود یگانه رودخانه دائمی مرکزی ایران بستر تمدن چند هزار ساله و شاهرگ حیاتی منطقه است، تداوم این تاریخ و مدنیت در گروه جریان دائمی زاینده‌رود است.

۲-رودخانه زاینده‌رود از سرچشمه تا پایان زیست بومی زنده و پویا است بنابراین تالاب گاوخونی بخشی جدایی ناپذیر از این زیست بوم ارزشمند است و احیای زاینده‌رود با تالاب گاوخونی بخش جدایی ناپذیری از آن محسوب می‌شود که بدون مدیریت یکپارچه و به هم پیوسته رودخانه از سراب تا پایاب امکان‌پذیر نیست.

۳-بحران آب در حوزه زاینده‌رود با خشک شدن مکرر زاینده‌رود و به دنبال آن اجتماعی ناشی از حق آبه تالاب بین‌المللی گاوخونی عدم اقدام مؤثر برای برطرف کردن این بحران سبب خسران ملی خواهد شد.

۴-خشک شدن زاینده‌رود و در بخش‌های میانی و پایاب زاینده‌رود حتی در سال‌های با بارش بیش از میانگین نشان می‌دهد که این بحران خشکسالی و تغییر اقلیم نیست و علت اصلی بی‌اعتنایی کارگزاران به قوانین و افسوس آب و تخصیص‌های داده شده بیش از منابع آب در اختیار دولت است

5_تالاب بین‌المللی گاوخونی به دلیل نرسیدن حق آبه زیست محیطی آن که بر اساس مصوبه هیأت دولت در سال 94 بعد از آب شرب مقدم بر سایر مصارف آب قرار دارد متاسفانه در آستانه تبدیل شدن به کانون بزرگ تولید ریزگردهای سمی حاوی فلزات سنگین است کانون خطرناکی که شعاع انتقال ریزگردهای آن بیش از هزار کیلومتر برآورد شده است و سه مرکز استان در شعاع دویست کیلومتری آن و پهنه وسیعی از استان‌های اصفهان، یزد، چهارمحال، یزد، قم فارس مرکزی سمنان، تهران در فاصله 500 کیلومتری آن قرار دارد

6_راهکار احیای زاینده‌رود و آداب بین‌المللی گاوخونی و پیشگیری از یک فاجعه ملی زیست محیطی در کشور نیازمند اراده و عزم ملی و اجرای قانون و رعایت حقوق آب به‌ویژه حقوق آب مصرح در مواد 158 و 159 قانون مدنی و مصوبات شورای عالی آب و شورای هماهنگی مدیریت حوزه آبریز زاینده‌رود است.

7_قطع هر گونه بارگذاری جدید و متوقف ساختن طرح‌های در دست اجرا روی رودخانه زاینده‌رود و پیشگیری قاطع و جدی از تمامی برداشت‌های غیرمجاز و تخصیص‌های بیش از منابع در اختیار دولت و اجرای کامل مصوبات دهم و سیزدهم شورای عالی آب و مصوبه چهارم شورای هماهنگی مدیریت حوزه آبریز زاینده‌رود که به موجب آن کل حجم آب حاصل از آورد طبیعی زاینده‌رود و تونل اول کوهرنگ فقط به حق آبه بر آن، سهم آبه بر آن و محیط زیست رودخانه اختصاص دارد مورد تأکید است.

8_ بسیج همه دستگاه‌های اجرایی و قوای قضایی و انتظامی به ویژه سازمان‌های مردم نهاد و تشکل‌های کشاورزی و تمامی دوستداران زاینده‌رود به جهت رفع کلیه تجاوزات به حریم و بستر رودخانه از، سرچشمه تا پایاب به منظور حفظ اموال عمومی و کیفیت آب رودخانه در دستور کار قرار گیرد.

9_ایجاد کار گروه ملی احیای زاینده‌رود از سراب تا پایاب با عنایت به وعده ریس جمهور محترم که گفت: و حالا نوبت زاینده‌رود است برای تدوین و اجرای برنامه جامع احیای حوزه زاینده‌رود ضرورت عاجل برای برون رفت از بحران کنونی است.

10_سرعت بخشیدن به اجرای طرح‌های تأمین منابع آب برای تخصیص‌های داده شده دولت و خاتمه یافتن تصرف حق آبه های قانونی حقابه بر آن و تأمین حقابه محیط زیست رودخانه مورد تأکید است.

11_ اصفهان زنده بودنش به زاینده‌رود است ضمن قدردانی از همه افراد گروه‌ها سازمان‌ها و نهادهای دولتی و غیردولتی که تاکنون برای نجات زاینده‌رود آشکار و نهان تلاش کرده‌اند این تلاش‌ها را کافی و کارآمد نمی‌دانیم و جاری شدن دائمی آب در رودخانه را از سرچشمه تا تالاب بین‌المللی گاوخونی یگانه راهبرد خروج از این وضعیت دانسته و از دولت و همه ذی نفعان و برنامه ریزان تصمیم گیران درخواست داریم این مهم را با عزمی و آزاده کافی و اقتداری بیش از پیش در اجرای قوانین بیش از پیش به سرانجام رسانند.

12_چنانکه رئیس جمهوری محترم هم تأکید کردند زاینده‌رود حق مسلم کشور است، 18 مهر روز نکوداشت زاینده‌رود را فرصتی مغتنم برای اعلام خواست اصلی این همایش و تکرار شعاری که از ابتدای دهه هشتاد شمسی با همفکری و هم یاری و هم‌صدایی شبکه‌های سازمان‌های غیردولتی زیست محیطی استان‌های اصفهان و چهارمحال و بختیاری و شبکه منطقه مرکزی تشکل‌های زیست محیطی کشور مطرح شد: زاینده‌رود را زنده، زاینده‌رود را همیشه، زاینده‌رود را کامل می‌خواهیم از سرچشمه تا تالاب بین‌المللی گاوخونی.