اصفهان، جاذبه‌های فرهنگي برای گردشگران فرهنگي دارد. گردشگرانی که برای كـسب اطلاعـات و ارضـاي نيازهـاي فرهنگي سفر می‌کنند. نبود تبليغات درست اما باعث شده نتوانیم گردشگران زیادی جذب کنیم.

این، حرف اصلی مقاله «ارتباط بين تبليغات و جذب گردشگر فرهنگي در ايران» به قلم محمد رضايي، مختار نائيجي و علي ساعي است که پیش‌ازاین در دانشنامه علوم اجتماعی چاپ‌شده است. بر اساس این تحقيـق، مهمترین ابزار تبليغاتي براي جذب گردشگران فرهنگی به ترتيب بازاريابي، اينترنت، كتاب، مقاله و برگـزاري همایش‌ها و جشنواره‌ها در كشورهاي خارجي است. در این تحقیق، به این هم اشاره می‌شود که تمام فعالیت‌های برنامه‌ریزی، تهیه محـصولات گردشـگري و ارتباط بين تبليغات و جذب گردشگر فرهنگي، نيازمند فعالیت‌های بازاريابي است و در شرایط فعلی، ضـعف بازاريـابي گردشـگري در سازمان ميراث فرهنگي، صنایع‌دستی و گردشگري، موجب عقب‌ماندگی ايـران از صنعت گردشگری شده، چراکه شناخت ناكافي گردشگران از جاذبه‌های فرهنگـي، تـاريخي، هنري، صنایع‌دستی و طبيعي و اصفهان، موجب پايين ماندن ميـزان مـسافرت آنها به این شهر شده است.

ايجاد دفترهاي اطلاعاتي براي گردشگران و راه‌اندازی بانك اطلاعـات گردشـگري از طریق اتصال آن به اينترنت برای دادن اطلاعات به مخاطبان در سراسر جهان، چاپ و نشر مقاله در مطبوعات خارجي، چاپ كتـاب راهنمـا بـراي معرفـي جاذبه‌های فرهنگي، برگزاري همایش‌ها و جشنواره‌هاي مـنظم، دعـوت از نويـسندگان و روزنامه‌هایی كه درزمینه صنعت گردشگري فعاليت می‌کنند و استفاده از دستگاه‌های چندزبانـه برای انتشار اطلاعـات مربـوط بـه آثـار فرهنگـي، از راه‌حل‌هایی است که در این مقاله برای حل این مشکل ارائه‌شده است.

حال سؤال اینجاست که چقدر این راه‌حل‌ها در صنعت گردشگری اصفهان که یکی دو سالی است جان تازه‌ای گرفته، به کار گرفته می‌شود؟ همین چندی پیش بود که حمید فرهمند، مدیر مرکز اصفهان‫شناسی و خانه ملل اصفهان از تهیه نقشه گردشگری اصفهان به شش زبان دنیا خبر داد. نقشه‌ای که قرار است به‌زودی منتشر ‌شود. فرهمند البته از این هم گفت که کتاب پیشگام گردشگری اصفهان به زبان انگلیسی، به‌زودی رونمایی می‌شود.

او با اشاره به اهمیت گردشگری فرهنگی، از این گفت که این مرکز تلاش می‌کند اطلاعات دقیق و درست را پیرامون اصفهان با عکس‌های بروز و باکیفیت به مخاطب ارائه دهد و برای تعامل بیشتر با گردشگران خارجی هم سال گذشته، وبگاه مرکز راه‌اندازی شد و قرار است نسخه انگلیسی آن‌هم در دسترس قرار گیرد.

او از آموزش‌های آنلاین و مجازی هم در این سایت خبر داد تا هر کس در هر گوشه دنیا بتواند با جاذبه‌های گردشگری اصفهان آشنا شود و در کلاس‌ها شرکت کند.

فرهمند از همکاری باراهنمایان گردشگری در اصفهان‌ هم گفت، اینکه این همکاری‌ها بیشتر به‌صورت انفرادی بوده و هنوز به‌صورت منسجم و سازمان‌دهی‫شده اتفاقی نیفتاده است.

نبود نقشه گردشگری به زبان‌های مختلف و سایت‌های اطلاع‌رسانی درباره جاذبه‌های اصفهان، مشکلی جدی است. مشکلی که کامران هارونی، کارشناس مسئول گردشگری معاونت گردشگری سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان اصفهان از راه‌حل‌هایی برای رفع‌ورجوع آن می‌گوید. او اشاره می‌کند که بروشورهایی به زبان‌های مختلف درباره جاذبه‌های گردشگری اصفهان وجود دارد که هنوز بروزرسانی نشده و اطلاعات آنها مربوط به سال‌های گذشته است و آنها امسال اعتبار درخواست کردند تا با همکاری انجمن صنفی راهنمایان تور، این بروشورها بروز شود، به زبان‌های مختلف ترجمه شود و در اختیار گردشگران قرار گیرد.

به گفته او، زبان گردشگرانی که به اصفهان می‌آیند، به ترتیب بیشتر آلمانی، اسپانیایی و فرانسوی است و عربی. گرچه تعداد گردشگران عرب به دلیل اختلافات اخیر ایران و عربستان کاهش‌یافته است. هارونی از طراحی یک دی‌وی‌دی هفت‫زبانه گردشگری هم می‌گوید که به‌تازگی بروز شده است. باوجود اهمیت بروشورهای تبلیغاتی، به اعتقاد هارونی، در جهان امروز باید برای تبلیغات گردشگری به سمت طراحی نرم‌افزارها و تقویت فضای مجازی رفت.

به گفته او، بروشورهای گردشگری امروز اصفهان، بیشتر به هنگام نوروز در اختیار مسافران داخلی قرار می‌گیرد و البته اطلاعات مربوط به خیابان‌ها و مراکز خدماتی جدید شهر در آنها وارد نشده است. او از نرم‌افزار مسافریار هم می‌گوید که دو سه سالی است راه افتاده و بانک اطلاعاتی خوبی به زبان فارسی دارد و البته تأکید می‌کند که چنین اپلیکیشنی به زبان انگلیسی در کل کشور نداریم، نرم‌افزاری که اطلاعات آن، کامل و جامع باشد.

او می‌گوید: «تصمیم داریم برای تک‌تک شهرستان‌های استان، نرم‌افزار جامع و کاملی طراحی کنیم تا مسافر به‌محض ورود به آن شهر، آن را داشته باشد.» به گفته او، اداره میراث اصفهان قرار است با همکاری دانشگاه اصفهان، یک اپلیکیشن جامع و کامل گردشگری برای اصفهان و دیگر شهرستان‌های استان تهیه کند. ازنظر او در شرایط فعلی، چنین اپلیکیشن‫هایی کم‌وبیش وجود دارد، ولی اطلاعات بسیاری از آنها تأیید نشده است. در اپلیکیشن‫ اداره میراث اما قرار است اطلاعاتی درباره خدماتی مثل پمپ‌های بنزین و گاز، سرویس‌های بهداشتی، هتل‌ها، مراکز پذیرایی، گردشگری و تاریخی و کمپ‌های گردشگری ارائه شود و برای رسیدن به این مقصود، آنها اطلاعاتی از دستگاه‌هایی مثل اوقاف و هلال‌احمر جمع‌آوری کرده‌اند تا این بانک اطلاعاتی، کامل باشد. البته به گفته او، اطلاعات نرم‌افزار مسافریار برای اصفهان، تقریباً به‌اندازه 80درصد کامل است. به گفته او این نرم‌افزار قرار است به زبان‌های انگلیسی، عربی، فرانسوی و آلمانی باشد و از سه ماه پیش، طراحی‌های آن آغازشده و اگر مشکلی پیش نیاید، تا شب عید سال جاری آماده خواهد شد.

هارونی به افزایش تعداد گردشگران اصفهان در تابستان‌ هم اشاره می‌کند و به سفر تعداد زیادی گردشگر داخلی به شهرستان‌های غربی و جنوبی استان. او تغییر بافت جمعیتی گردشگران اصفهان را هم این‌چنین تشریح می‌کند: «برخلاف گذشته که تعداد گردشگران عرب و چینی بیشتر بودند، اکنون بیشتر، گردشگران اروپایی به اصفهان می‌آیند و گردشگران فعلی نسبت به گذشته، از گروه‌های سنی جوان‌تری هم هستند.»

شاید جوان‌تر شدن گردشگران اصفهان، اهمیت رو آوردن به تبلیغات مجازی گردشگری این شهر را بیشتر کند.