شفافسازی برداشتها گام نخست توزیع عادلانه آب
عضو هیئتعلمی دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان اعتقاد دارد شفافسازی در برداشت آب حوضه آبریز زایندهرود به توزیع عادلانه آن در بین بهرهبرداران کمک میکند.
ناصر حاجیان در این باره به ایرنا گفت: اختلافهای بین بهرهبرداران حوضه آبریز زایندهرود به دلیل کمبود آب و افزایش سالانه میزان برداشتهاست که در اولویت اول باید شفافسازی کامل نسبت به همه برداشتها انجام و پس از آن توزیع عادلانه آب پیگیری شود. او بیان کرد: نابرابری و نبود عدالت در توزیع منابع آبی بر میزان اختلافها بین ذینفعان میافزاید و اگر میزان منابع و مقدار برداشتها برای آنها مشخص شود توزیع عادلانه با رضایت و موافقت همه انجام خواهد شد. این پژوهشگر حوزه آب، وزارت نیرو را بر حمایت از شفافسازی منابع و برداشتها در تمامی حوضه آبریز توصیه کرد و گفت: چنین اقدامی تنشها و نارضایتی را کاهش میدهد و توزیع واقعی بر اساس قوانین را تسهیل میکند. او ادامه داد: تمامی مشکلات و اختلافها ناشی از کمبود منابع آبی است و اگر در این شرایط بحرانی موضوع شفافسازی بهخوبی و صادقانه انجام شود ذینفعان در تمامی حوضه آبریز موافق به تقسیم اصولی و عادلانه خواهند بود و کمترین میزان آب با عدالت توزیع خواهد شد. حاجیان شناخت واقعی از مسئله را در رفع این چالش مهم بیان و اضافه کرد: اگر اطلاعات و دانش افراد نسبت به موضوع چالش افزایش یابد آنگاه به بهترین نوع تصمیمگیری خواهند کرد و این اصل در دستورات دینی اسلامی موردتوجه بوده و پروردگار عالم شناخت خود را به شناخت انسانها از خود نیازمند دانسته است. او شناخت و کسب اطلاع از روشها و میزانهای مختلف برداشت از حوضه زایندهرود را برای شفافسازی ضروری برشمرد و گفت: میزان برداشتها از طریق چاه، رودخانه و پروژههای انتقال آب باید مشخص شود و مدیریت این اقدامات باید موردنقد و بررسی کارشناسی و اولویتسنجی قرار گیرد. حوضه آبریز زایندهرود از اصفهان و چهارمحال و بختیاری تشکیلشده که ۹۳ درصد از مساحت و ۹۸ درصد از جمعیت زیرپوشش این حوضه در استان اصفهان و هفت درصد از مساحت و ۲ درصد از جمعیت زیرپوشش آن در استان چهارمحال و بختیاری قرار دارد. صاحبنظران بر این باورند توزیع پایدار و عادلانه آب در حوضه آبریز زایندهرود با توجه به توسعه اقتصادی و اجتماعی همواره چالشی اساسی بوده، به همین دلیل قواعد تخصیص برای منابع با ارزش آب حوضه زایندهرود حدود ۵۰۰ سال پیش توسعهیافته که بهاحتمالزیاد اولین قواعد از این نوع در ایران است. به باور کارشناسان بیآبی بخش اعظم حوضه آبریز زایندهرود در یک دهه اخیر خسارتهای زیستمحیطی، اقتصادی و اجتماعی زیادی برجای گذاشته است، آنان تنها راهحل آن را مدیریت یکپارچه، جامعنگر و علمی میدانند که باید با مشارکت منطقهای و در سطح ملی موردتوجه قرار گیرد. رودخانه زایندهرود در طول تاریخ، منشأ تمدن ساز در فلات مرکزی کشورمان بود و اقتصاد، کشاورزی، معیشت و حتی بسیاری از مسائل سیاسی و اجتماعی دورههای مختلف به آن وابسته بوده است.