بومیسازی الگوهای دوست دار سالمند
اصفهان یکی از شهرهایی است که طبق اطلاعاتی که در سرشماری نفوس و مسکن سال 95 اعلام شد تعداد سالمندان آن رو به افزایش است.
اصفهان امروز-فاطمه کاویانی| این موضوع باعث شد که برنامهریزیها برای تبدیلشدن شهر اصفهان به شهر دوستدار سالمند در اولویت شهرداری اصفهان قرار داده شد. روز گذشته اصفهان میزبان نشست تخصصی شهر دوستدار سالمند بود. شهردار اصفهان در این نشست بابیان اینکه بر اساس سرشماری سال ۹۵ شهر اصفهان با دارا بودن بیش از 2 میلیون نفر جمعیت سومین شهر ایران ازلحاظ جمعیتی است گفت: این شهر به لحاظ موقعیت جغرافیایی و امکان اشتغال از مهاجرپذیرترین شهرها بهحساب میآید. قدرت ا... نوروزی تصریح کرد: این حجم از مهاجرپذیری باعث شده تا در 400 نقطه شهر حاشیهنشینی را شاهد باشیم و این موضوع میتواند منشأ آسیب باشد. به گفته نوروزی 11 درصد جمعیت شهر اصفهان سالمند هستند که سرمایه اجتماعی شهر بهحساب میآیند. او با اشاره به اینکه در این راه سالمندان میتوانند انتقالدهنده تجربیات و اندیشههای خود باشند اضافه کرد: اصفهان بهعنوان شهر دوستدار سالمند باید از سرمایههای خود بهدرستی استفاده کند. شهردار اصفهان از آمادگی شهرداری اصفهان برای ایجاد محلهایی در راستای بهبود کیفیت زندگی سالمندان خبر داد افزود: بهمنظور تعیین محلهایی در شهر مشارکت شهروندان و سازمانهای مردمنهاد ضروری است. نوروزی در مورد نقش دولت در اجرای طرح شهر دوستدار سالمند بیان داشت: ورود دولت به این موضوع اساسی است چراکه سالمندان باید ازلحاظ بیمه، درمان، امکانات رفاهی و تسهیلات رفتوآمد از امکانات خوبی بهرهمند شوند و در این راه ارائه تسهیلات دولتی مهم است.
اصفهان میتواند در حوزه شهر دوستدار سالمند موفق باشد
در ادامه این نشست نماینده صندوق جمعیت سازمان ملل متحد موفقیت اجرای طرح شهر دوستدار سالمند را درگرو تعامل میان بخشی دستگاهها و تبادل تجارب شهرهای سابقهدار در این حوزه دانست. لیلا جودان در مورداجرای این در طرح در اصفهان بیان داشت: تفاهمنامه شهر دوستدار سالمند از یک ماه پیش توسط شهرداری اصفهان و بهزیستی امضاشده و با سرعت پیش میرود و امروز نتایج اولیه طرح مورد ارزیابی قرار میگیرد. او اضافه کرد: اجرای طرح دوستدار سالمند در اصفهان نیازمند بومیسازی است به این معنا که با کسب اطلاع از روندی که در جهت ارتقا شهر دوستدار سالمند در سایر شهرهای جهان صورت گرفته بهرهبرداری شود و با تجربیات اصفهان درآمیخته و به شکل بومیسازی شده مورداستفاده قرار گیرد. جودان افزود: امروز در نشست تخصصی شهر دوستدار سالمند گرد هم آمدهایم تا از اقدامات انجامشده در شهر اصفهان باخبر شویم و نتایج آن را به اشتراک بگذاریم تا برنامهریزیهای بهتری انجام شود و تبادل اطلاعات صورت گیرد. نماینده صندوق جمعیت سازمان ملل متحد بابیان اینکه قطعاً اصفهان میتواند در زمینه دوستدار سالمندان بودن موفق باشد، گفت: تجربیات زیادی در صندوق جمعیتی سازمان ملل در ارتباط با چرخه زندگی و فاصله بین نسلی وجود دارد که میتوان آنها را به اشتراک گذاشت.
اصفهان شهری دوستدار سالمند و کودک است
در ادامه این نشست مدیرکل بهزیستی استان اصفهان نیز گفت: اسفندماه سال ۹۴ برای نخستین بار پیشنهاد پیوستن اصفهان به شهرهای دوستدار سالمند مطرح شد و در سال ۹۵ این پیشنهاد بهعنوان مصوبه شورای سالمندان پذیرفته شد. مرضیه فرشاد ادامه داد: با توجه به اینکه در سال ۹۷ اصفهان بهعنوان شهر دوستدار کودک فرایندهایی را در دستور کار خود قرارداد، به نظر میرسد این دو فرایند مکمل یکدیگر باشند و در نقاط مشترک به پیشرفتهای قابلتوجهی دست یابد. فرشاد افزود: در نشست تخصصی شهر دوستدار سالمند در مورد هشت محور شهر دوستدار سالمند باید تعیین وضعیت و برای آن پیشنهاد اصلاحات ارائه شود تا طرح آماده فعالیت و تقسیم وظایف بین دستگاهها صورت گیرد. او تأکید کرد: در بحث مناسبسازی محیط، حملونقل مناسب، مشارکت اجتماعی، احترام به سالمندان، مشارکت مدنی و اشتغال، اطلاعات و ارتباطات، حمایت اجتماعی و خدمات سلامت در این نشست به تفاهمهایی دستیابیم.
برنامهریزی برای سالمندان نیازمند توجه به تمام ردههای سنی است
استفاده از تجربیات سایر کشورها در حوزه شهر دوستدار سالمند رویکردی بود که در نشست روز گذشته به آن توجه شده بود و رنیتارو موری بهعنوان مشاور بینالمللی طرح شهر دوستدار سالمند گفت: برنامهریزی موفق برای یک گروه سنی خاص مستلزم برنامهریزی برای تمام ردههای سنی است و این موضوع در مورد سالمندان نیز صادق است و نباید برای بهبود کیفیت زندگی سالمندان تنها به حال حاضر آنها توجه کرد. موری بابیان اینکه کشورهایی همچون ژاپن توانستهاند در زمینه کنترل تعداد سالمندان حرکتی مثبت داشته خاطرنشان کرد: متعادل کردن روند سالمندی در هر جامعهای باید جز ضرورتها در نظر گرفته شود. او تأکید کرد: در کنار توجه به گروههای سنی باید محیطهای اجتماعی را متناسب با نیاز سالمندان فراهم کنیم که در این حوزه اصفهان به دلیل دارا بودن جوی آرامشبخش میتواند پیشروتر از سایر شهرها باشد. مشاور بینالمللی طرح شهر دوستدار سالمند سومین رویکرد لازم برای دارا بودن شهر دوستدار سالمند را توجه به موضوع فردگرایی عنوان کرد افزود: سالمندی جمعیت بیش از اینکه موضوع ملی باشد بیشتر شهری است و شهرداریها باید دراینباره برنامهریزیهای لازم را داشته باشند. او
تصریح کرد: وقتی به سیاستهای شهروندی نگاه میکنیم و بخواهیم کشوری پیشرفته داشته باشیم، پر کردن فاصله کمدرآمد و پردرآمد نیاز به سیاستهای فردی دارد و البته در مباحث محیطی باید نیازهای شهرها را موردتوجه قرار دهیم. او خاطرنشان کرد: در این نشست قرار نیست آموزشی ارائه دهیم بلکه تجربیات خود را به اشتراک خواهیم گذاشت.
سرعت رشد سالمندی فراتر از برنامهریزیها
سرپرست دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور با انتقاد از اینکه متناسب با سرعت رشد نسبت سالمندی برای پیامدهای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و رفاهی و چالشهای عرصه بهداشت، درمان، توانبخشی و مراقبتی سالمندان برنامهریزی نشده است، تأکید کرد: احتیاج مبرم به سیاستگذاری و اقدام در مورد جایگاه فرهنگی و اجتماعی سالمند، هویت سالمندی، مشارکت اجتماعی، اوقات فراغت اعم از ورزش، تفریح، گردشگری، زیارتی و سیاحتی وضعیت اقتصادی و معیشتی فضاهای مناسب زندگی سالمندی، بهداشت و سلامت مراقبت و حمایتهای عمومی و اجتماعی، آموزش و توانمندسازی داریم. به گفته حسامالدین علامه هرچند سند ملی سالمندی کشور نگارش شده است، اما فاصله زیادی تا عزم و اراده و اقدامات بین سازمانی و خیزش همگانی برای تمهید این بحران وجود دارد. علامه از بحران سالمندی بهعنوان یکی از عوامل بر هم زننده تعادل نسبتهای گروههای سنی یادکرد افزود: بحران اصلی زمانی آغاز میشود که نسبت نیرو در سن کار و مولد سرمایه در جامعه کاهش مییابد که اگر در فرصت پنجره جمعیتی موجود برای تقویت زیرساختهای اقتصادی، رفاهی و سلامتمحور تدبیری صورت نگیرد، عاقبت ناگوار و بحرانی در پیش رو خواهیم
داشت. او تأکید کرد: بدون شک در شرایط فعلی بخش دولتی و خصوصی و حتی تشکلهای مردمنهاد اهمیت توجه به موضوع سالمندان بهطور کامل درنیافتهاند. سرپرست دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور اذعان کرد: دوستدار سالمند بودن شهرها یکی از مؤثرین رویکردهای سیاستگذاری برای پاسخ به پیری جمعیت و طراحی همهشمول مداخلات مرتبط است. او بابیان اینکه همکاری بین بخشی نهتنها سبب انطباق محیط با نیازهای سالمندان میشود بلکه درنتیجه آن ایجاد محیطی مناسبتر، پویاتر و راحتتر برای تمام سنین و افراد در محلهها خواهد شد، گفت: برگزاری نشست تخصصی شهر دوستدار سالمند حاصل یک کارگروهی و بین بخشی پیوسته است و البته فعالیتهای جدی در این زمینه از سال ۹۴ باراهنماییهای صندوق جمعیت ملل متحد و برگزاری یک دوره آموزشی آغاز شد و پس از پیشتازی و اعلام آمادگی چندین کلانشهر و شهرستان برای اجرای آزمونه محیط دوستدار سالمند، سرانجام شهر اصفهان که جزء پنج استان واجد بالاترین نسبت سالمندی است، انتخاب شد. سرپرست دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور ادامه داد: یکی از مهمترین دلایل این انتخاب عزم و اراده و انگیزه بالای مسئولان شهری اصفهان و همکاری بین بخشی مناسب
بهویژه بین سازمان بهزیستی استان و شهرداری اصفهان بوده است، اما این مهم جزء با انتخاب یک مجری متبحر در رویکرد میانرشتهای و فراگیر که با نگاهی همه جانبی و همهشمول و نیز بهصورت روشمند و علمی، این پروژه بزرگ را جلو ببرد، ممکن نمیشد.