حمایت از کالای ایرانی لازمه توسعه اقتصادی
سال 1397 توسط رهبر انقلاب به نام سال «حمایت از کالای ایرانی» نامگذاری شد. کشور ایران در سالهای گذشته دچار مشکلات اقتصادی بسیاری بوده به شکلی که این مشکلات دامان زندگی بسیاری از مردم را گرفته است.
احمدرضا منزه - اصفهان امروز: سال 1397 توسط رهبر انقلاب به نام سال «حمایت از کالای ایرانی» نامگذاری شد. کشور ایران در سالهای گذشته دچار مشکلات اقتصادی بسیاری بوده به شکلی که این مشکلات دامان زندگی بسیاری از مردم را گرفته است.
رهبری با انتخاب این شعار اهمیت موضوع استفاده از کالای ایرانی را یادآوری کردند. هرچند در سالهای گذشته نیز این مورد همیشه مورد تذکر ایشان بوده است. اما با نامگذاری سال 97 به سال حمایت از کالای ایرانی این اهمیت بیشتر مورد توجه قرار گرفت.
*وقتی از کالای ایرانی استفاده کنیم چه اتفاقی میافتد؟
ممکن است برای بسیاری سؤال پیش آمده باشد که نتیجه حمایت از کالای ایرانی چیست و چرا در مورد آن تأکید میشود؟
باوجوداینکه برخی از کالاهای ایرانی کیفیت لازم را ندارند و برای مدت کوتاهی کارآمد هستند اما برای پاسخ به این سؤال فقط کافی است نتایج این اتفاق را بررسی کنیم.
باید توجه داشت، پسازاینکه تولید داخلی در کشور رونق گیرد و مردم استفاده از آن را اولویت قرار دهند، کارگاهها و کارخانههای داخلی نیز رونق میگیرند و برای افزایش تولید خود نیروهای بیشتری استخدام میکنند، این مورد باعث کاهش نرخ بیکاری شده و به ریشهکن کردن بیکاری نیز کمک میکند.
از طرفی پس از رونق یک کسبوکار، سازوکار پیشرفت نیز برای آن کار در اولویت قرار میگیرد و این یعنی افزایش کیفیت و درنتیجه در گام های بعد استفاده از جنس خوب و مرغوب صورت می گیرد.
از سوی دیگر خرید تولید داخلی اتکا به خارج از کشور را کاهش میدهد و در این صورت تحریم و سایر موارد اثری بر زندگی مردم نداشته و سبب بیتأثیری تحریمها و رشد قدرت اقتصادی مردم میشود.
همچنین واردات کم شده و درنتیجه خروج ارز از کشور کاهش مییابد و همینطور با ارتقای صنایع و افزایش کیفیت در آنها میتوان در بازارهای جهانی نیز حاضر شد و در این صورت علاوه بر اینکه واردات کم میشود و خروج ارز کاهش مییابد میتوان روی صادرات و ارزآوری برای کشور نیز حساب باز کرد.
البته این فواید علاوه بر فواید دیگر مانند ماندگاری ظرفیت شغلی فعلی کشور که در صورت عدم استفاده از تولیدات داخلی ممکن است کاهش یابد، است.
همچنین با افزایش تولیدات داخلی، درآمد دولت از مالیات نیز افزایش مییابد و این یعنی بهبود روند مدیریتی و قوه دفاعی و امنیتی کشور.
علاوه بر این، به مرور با استفاده از محصولات داخلی میتوانیم شاهد کاهش قیمت این محصولات نیز باشیم چون با افزایش میزان تولید و تولید انبوه، قیمت تمام شده برای کارخانهها نیز کاهش مییابد و این سبب کاهش قیمت محصولات داخلی نیز میشود.
*سایر فواید استفاده از کالای ایرانی
از طرفی با افزایش استفاده از کالای ایرانی، توان تولیدی شرکتهای دیگر نیز قدرت میگیرد و درنتیجه شرکتهای زیادی در زمینههای مختلف اقدام به تولید میکنند که این سبب رقابت و درنتیجه افزایش کیفیت محصولات نیز خواهد شد.
همینطور واسطهگری و کارهای دلالانه از رونق افتاده و مردم تمایل به سرمایهگذاری پیدا میکنند، همانطور که در حال حاضر یکی از معضلات کشورمان، رونق کارهای دلالانه مثل بنگاهداری، خریدوفروش ارز و طلا و…. است که بازدهی مناسب در اینگونه شغلها سبب افزایش قیمت کاذب مسکن، ارز و … میشود.
با رونق کارهای تولیدی، مردم پولهای خود را به جای سرمایهگذاری در این زمینهها به سرمایهگذاری در حوزه تولید برده و در آنجا سرمایهگذاری میکنند.
با حمایت از کالای ایرانی، فواید بسیار دیگری در حوزه اقتصادی نصیب کشور میشود که یکی از مهمترین آنها را میتوان کاهش وابستگی و در نهایت عدم وابستگی اقتصاد مبتنی بر نفت برشمرد چون در نهایت این سوخت فسیلی به پایان میرسد و پایان نفت با وضعیت فعلی یعنی پایان اقتصاد ایران.
ولی با احیای تولیدات دیگر، این ایران است که با صادرات محصولاتش در سطح جهان بازارهایی را در دست میگیرد.
از مزایای استفاده و حمایت از تولید کالای ایرانی در حوزه علمی، آموزشی و پژوهشی نیز میتوان گفت، در صورت استفاده از کالاهای ایرانی میتوانیم بومیسازی فناوری در عرصههای مختلف را داشته باشیم که با مهندسی معکوس بدست آوردن آنها دور از ذهن نیست، همچنین بومی شدن علوم مختلف از طریق بهکارگیری آنها در عرصه تولید و عمل نیز از نتایج استفاده از تولیدات ملی به حساب میآید.
در صورت استفاده از کالاهای داخلی، امکان تبدیل دانش به ثروت و درنتیجه شکوفا شدن استعدادهای فردی، جمعی و سازمانی در فرآیندهای تولید را میتوانیم بهصورت ملموسی مشاهده کنیم.
از مزایای حمایت از تولید کالای ایرانی و ملی در حوزه سیاسی و قانونی نیز میتوان گفت، در صورت تقویت اقتصادی کشور و افزایش صادرات، قدرت چانهزنیهای سیاسی در حوزههای مختلف افزایش مییابد.
همچنین به دلیل افزایش قدرت اقتصادی، امنیتی و دفاعی، فشارهای بیگانگان کاهش یافته و چهره مثبت سیاسی در عرصههای جهانی ظاهر میشود، همچنین بهواسطه قدرت تولیدی و گسترش اعتبارات جهانی میتوانیم شاهد افزایش قدرت پول ملی باشیم.
در بخش مزایای ایجاد شده برای خریداران خدمات و تولیدات ایرانی پس از رونق اقتصاد داخلی نیز باید گفت، در صورت رونق مصرف محصولات داخلی، خدمات پس از فروش آن محصولات نیز ارتقا مییابد و درنتیجه میتوانیم خدمات پس از فروش کاملی از شرکت تولیدکننده دریافت کنیم.
همچنین کالا با توجه به نیاز منطقهای و بومی مردم تولید میشود، نه اینکه ما مجبور به وفق دادن خود با محصول مورد نظر شویم.
*کالاهای ایرانی بهتر از مشابه خارجی
در این شرایط باید توجه داشت نقش بخش خصوصی در کمک به افزایش مصرف کالاهای داخلی بسیار مهم و تأثیرگذار است در همین ارتباط سید عبدالوهاب سهلآبادی رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی اصفهان معتقد است افزایش کیفیت تولیدات داخلی در شرایط فعلی در اولویت است.
وی اظهار کرد: دشمنان بارها تلاش داشتند کشور ما را با مشکلات مختلفی روبرو کنند، روزی جنگ نظامی علیه کشور ما به راه انداختند و امروز در زمینه مسائل اقتصادی وارد شدهاند و تلاش میکنند کشور ما را با مشکلات اقتصادی متعددی روبرو سازند.
رئیس اتاق بازرگانی اصفهان با بیان اینکه یکی از بهترین راههای دفاع در برابر تهاجمات اقتصادی دشمنان، حمایت از بخش تولید است، ادامه داد: نیاز است تولیدکنندگان در این بخش بهخوبی وارد شده و عمل کنند تا از این گردنه سخت تاریخی نیز عبور کنیم، خوشبختانه رهبری توجه ویژهای به بخش تولید داخلی دارند و نامگذاری سال جدید نیز در همین راستا شکل گرفته است.
وی تأکید کرد: برای حمایت از کالاهای ایرانی باید از سه منظر به این موضوع نگاه کرد، که شامل تولیدکنندگان، مصرفکنندگان و دولت است.
سهلآبادی اضافه کرد: با توجه به اینکه شعار سال 96 نیز توجه ویژهای به مباحث اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال داشت اما متأسفانه نتایج مطلوبی در این بخش حاصل نشد و در تحقق شعار سال با مشکلاتی روبرو شدیم و نتایج موردنظر حاصل نشد.
وی گفت: بهطورقطع برای تحقق شعار سال 97، ابتدا باید تولیدکنندگان تولیداتی داشته باشند که هموطنان به مصرف آن کالاها افتخار کنند، لذا باید کالاها از نظر کیفیت با کالاهای خارجی قابلرقابت باشند.
رئیس خانه صنعت معدن و تجارت ایران تصریح کرد: در مرحله بعدی به حمایت همهجانبه مردم، رسانهها و شبکه توزیع نیاز است، همه باید به این نکته توجه داشته باشند که در شرایط کنونی تولیدات داخلی از کیفیت بسیار بالایی برخوردار هستند بهگونهای که مواد غذایی تولید کشور ما با دارا بودن استانداردهای بینالمللی به آمریکا نیز صادر میشوند.
وی خواستار معرفی کالاهای باکیفیت داخلی با استفاده از تمامی ابزارها به مردم شد و گفت: امروز بسیاری از کالاهای موجود در فروشگاههای ما خارجی هستند درحالیکه مشابه آنها در داخل باکیفیت بسیار بالا در حال تولید است.
سهلآبادی تأکید کرد: رسانهها، ائمه جمعه، هنرمندان، ورزشکاران و... باید تبلیغ کالای داخلی را داشته باشند زیرا تا زمانی که کالای باکیفیت داخلی در کشور وجود دارد نیاز به واردات کالاهای خارجی وجود ندارد.
وی بیان کرد: این انتظار میرود با توجه به نامگذاری سال، حداقل در بحث واردات توجه بیشتری شکل بگیرد، دیگر جایز نیست کالاهای خارجی که مشابه آنها در داخل وجود دارد به کشور وارد شوند، اما متاسفانه شاهد واردات محصولات مختلف به کشور هستیم برای نمونه درحالیکه همین شهر اصفهان مهد صنعت نساجی است و سابقه درخشانی در این بخش دارد، اما کالاهای نساجی به کشور وارد میشوند.
رئیس اتاق بازرگانی اصفهان اصلاح برخی تعرفههای وارداتی را ضروری برشمرد و ادامه داد: امروز در تولیدات داخلی حرفهای زیادی برای گفتن داریم، برای نمونه در صنعت شویندهها، صنایع غذایی، لوازمخانگی و پوشاک جز بهترینها هستیم.
وی یکی از مشکلات اصلی تولیدکنندگان در شرایط کنونی را معوقات بانکی اعلام و عنوان کرد: این معوقات به دلایلی همچون تحریم، رکود، هدفمندی یارانهها و عدم تخصصی یارانه صنعت و ... ایجاد شدهاند، لذا این انتظار از دولت وجود دارد که با جدیت بیشتری به کمک جامعه صنعت و تولید بشتابد، در همین ارتباط، ضروری است دیون معوق واحدهای صنعتی برای مدتی آن هم بدون بهره و سود فریز شوند(نگه داشته شوند).
سهلآبادی اضافه کرد: تولیدکنندگان نیز باید واحدهای تحقیق و توسعه را گسترش دهند، از مشاوران توانا در مباحث مختلف بهره بگیرند، سلایق مشتریان را بشناسند و کیفیت تولیدات خود را به بالاترین سطح ممکن برسانند.
وی افزود: اصناف و اتحادیهها نیز باید به کمک تولیدکنندگان بیایند و فرهنگ مصرف کالاهای داخلی را ترویج دهند.
رئیس اتاق بازرگانی اصفهان عنوان کرد: موضوع مهم دیگر که در حال پیگیری آن هستیم، مقوله ارزشافزوده است، مالیات بر ارزشافزوده در سراسر دنیا از مصرفکننده نهایی دریافت میشود درحالیکه بسیاری از تولیدکنندگان ما محصولات خود را در شرایط رکود امروز به صورت مدتدار به فروش میرسانند، اما هر سه ماه یکبار باید ارزشافزوده را محاسبه و پرداخت کنند.
سهلآبادی اضافه کرد: در این شرایط سخت، از تأمین اجتماعی نیز انتظارات بیشتری وجود دارد، تأمین اجتماعی برای کارفرما و کارگر است، تمدید نکردن دفترچه کارگران به بهانه بدهکار بودن کارفرما در این شرایط سخت مشکلساز است و درمان کارگران را با مشکل روبرو میکند، تأمین اجتماعی برای روزهای مبادا است لذا این انتظار از مسئولان تأمین اجتماعی میرود که کمک بیشتری به این بخش داشته باشند.
وی گفت: همه باید دستبهدست یکدیگر دهند تا بتوانیم با حمایت از کالاهای ایرانی راه را برای رفع مشکلات اقتصادی هموارتر کنیم.
*کمک دولت به نوسازی خطوط تولید
از طرفی نقش دولت نیز در حمایت از کالاهای داخلی بسیار تأثیرگذار است، در همین ارتباط اسرافیل احمدیه رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان اصفهان معتقد است: برای حمایت از کالای ایرانی ابتدا باید کیفیت محصولات داخلی افزایش یابد و این مهم به تجهیزات، ماشینآلات و فناوری بروز بستگی دارد.
وی با اعلام اینکه سالهای گذشته به منظور نوسازی ماشینآلات و تجهیزات از سوی سازمان صنعت و معدن تسهیلاتی داده شده است، اظهار کرد: سال گذشته ۴۷ میلیارد دلار کالا به کشور وارد شده است که بخشی از این میزان مربوط به کالای اساسی و تجهیزات اولیه بوده است. اگر خواهان حمایت از کالای داخلی هستیم باید از ورود کالاهای خارجی جلوگیری کنیم، حتی ورود یک سوم از این میزان هم برای کشور زیاد است.
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان اصفهان ادامه داد: یکی از مهمترین سیاستهایی که در این راه مهم به نظر میرسد وضع تعرفههای گمرکی بالا برای جلوگیری از واردات محصولات خارجی است. گرچه به نظر میرسد دولت دراینباره به دنبال چنین سیاستهای دستوری نیست اما با افزایش قیمت ارز، حمایت از کالای ایرانی را دنبال میکند. در این صورت واردات محصولات نهتنها برای واردکننده کالای خارجی بهصرفه نیست که خودبهخود از ورود کالای قاچاق هم جلوگیری میشود. این موضوع در کشور چین نتایج مطلوبی داشته و اقتصاددانان به اجرای این سیاست تأکید میکنند اما باید مخاطرات افزایش نرخ ارز را هم در نظر گرفت تا شاهد خرابتر شدن اوضاع اقتصادی نباشیم.
وی، قاچاق را سد راه حمایت از کالای ایرانی دانست و افزود: این روند در حالی استمرار دارد که چیزی حدود ۱۵ میلیارد دلار کالای قاچاق به صورت سالانه وارد کشور میشود.
احمدیه بر توجه به بازارهای جدید صادراتی تأکید کرد و گفت: این بازار ظرفیت ۴۰ الی ۵۰ میلیارد دلاری برای کشور دارد و اگر این موضوع موردتوجه باشد آورده خوبی برای کشور خواهد داشت. این در حالی است موضوع فتح بازارهای خارجی هم یکی از سیاستهای اقتصادی چینیهاست که باعث شده مردم کشور چین و کشورهای دیگر در حمایت از کالای ملی خود موفق باشند.
*گسترش نظارت مجلس بر اجرای قوانین حامی تولید ملی
یکی از ارکان مهم دیگر در خصوص حمایت از کالاهای ایرانی نیز قوه مقننه است. حمیدرضا فولادگر نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی در این باره معتقد است حمایت از کالای ایرانی را باید از دو منظر نگاه کرد.
وی گفت: یک منظر آن، آثار حمایت از تولید ایرانی برای اقتصاد کشور است و منظر دیگر، وظایف ما در قبال این نامگذاری است.
نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: حمایت از تولید ایرانی، آثار مثبت متعددی برای اقتصاد کشور به همراه دارد؛ اقتصاد را رونق میبخشد، بنیانهای اقتصاد مقاومتی را تقویت میکند، باعث افزایش بهرهوری شده و کیفیت محصولات تولیدی را برای افزایش رقابتپذیری افزایش میدهد.
وی خاطرنشان کرد: وقتی مردم کالای ایرانی مصرف کنند بهطور مستقیم تولید تقویتشده و روحیه خودباوری نزد تولیدکننده و کارآفرین تقویت میشود.
رئیس کمیسیون ویژه تولید ملی و نظارت بر اصل 44 در تشریح وظایف مردم در تحقق این شعار بیان داشت: مقام معظم رهبری این بار همه مردم را مخاطب خود قرار دادند و تأکید فرمودند که روحیه و فرهنگ استفاده از کالای ایرانی باید نزد مردم ارتقا پیدا کند.
وی یادآور شد: علاوه بر لزوم افزایش انگیزه خرید کالای ایرانی توسط مردم، تولیدکننده نیز وظایفی بر عهده دارد که افزایش کیفیت تولیدات، افزایش رقابتپذیری و مناسبسازی قیمت کالای ایرانی در قیاس با کالای خارجی ازجمله این وظایف است.
فولادگر گفت: علاوه بر این، تأکید هرساله رهبری بر مواضع اقتصاد مقاومتی خود نشاندهنده حساسیت و جایگاه اقتصاد در اوضاع فعلی کشور است.
وی متذکر شد: نواقصی در این زمینه وجود دارد که تأکیدات مقام معظم رهبری نشان میدهد هر چه سریعتر باید رفع شوند.
رئیس کمیسیون ویژه تولید ملی و نظارت بر اصل 44 در ادامه به تشریح حمایتهای ممکن از کالای ایرانی پرداخت و اظهار داشت: از یکسو میتوان با حمایتهای بیمهای، مالیاتی و تشویقهای صادراتی از تولید ایرانی حمایت کرد و از دیگر سو، مقرراتزدایی، بهبود فضای کسبوکار و فعالیتهای تسهیلکننده تولید در این زمینه راهگشاست که دسته دوم، راهکار مناسبتری است و اثرات مثبت بیشتری به همراه دارد.
وی خاطرنشان کرد: در کمیسیون ویژه تولید ملی نیز تلاش خواهیم کرد به سراغ دسته دوم حمایتها رفته و نظارتهای خود بر نحوه اجرای قوانین حامی تولید ملی را ادامه دهیم.
فولادگر افزود: در سالهای گذشته قوانین متعددی ازجمله استفاده حداکثری از توان داخلی، بهبود فضای کسبوکار و رفع موانع تولید مورد تصویب قرارگرفته که باید بر نحوه اجرای آن نظارت کرد.
وی یادآور شد: گزارش نظارت بر اجرای قانون رفع موانع تولید و بهبود فضای کسبوکار آماده قرائت در صحن علنی مجلس است و بررسیهای کمیسیون در قانون حداکثر استفاده از توان داخلی نیز ادامه دارد و هفتههای آغازین سال جدید، در صحن علنی قرائت خواهد شد.
نماینده مردم اصفهان در مجلس در پایان بیان داشت: همه نهادها در تحقق این شعار نقش دارند اما نقش دولت بهعنوان مجری قوانین، بیشتر است و باید حمایتهای لازم از تولید در سال جدید صورت پذیرد.
حال باید دید با این تفاسیر و صحبتهای مسئولان آیا سال 97 سال شکوفایی اقتصادی آن هم با حمایت از کالاهای تولید داخل خواهد بود یا خیر؟
یا