مدیرکل انتقال خون استان اصفهان تشریح کرد:
روزهداران با اطمینان خون اهدا کنند؛ رشد ۸ درصدی مشارکت اصفهانیها در تأمین ذخایر خونی
مدیرکل انتقال خون اصفهان با تأکید بر بیخطر بودن اهدای خون برای روزهداران، از فعالیت شیفتهای شبانه مراکز خواجو و کاشان در ماه رمضان خبر داد. استان اصفهان با رشد هشت درصدی اهدای خون، جایگاه دوم کشور را دارد و آماده تأمین نیاز کامل بیماران بدون هیچگونه بحرانی است.
با فرا رسیدن ماه مبارک رمضان، دغدغه تأمین مداوم و پایدار ذخایر خونی برای بیماران نیازمند به یکی از اولویتهای نظام سلامت تبدیل میشود. در این میان، برخی نگرانیها درباره افت کیفیت خون یا بروز مشکلات جسمی برای روزهداران در زمان اهدای خون وجود دارد. با این حال، آمارهای رسمی و بررسیهای پزشکی نشان میدهد که اهدای خون نه تنها خطری برای سلامت روزهداران ندارد، بلکه با برنامهریزی دقیق مراکز انتقال خون، کیفیت فرآوردههای خونی در تمامی ساعات شبانهروز یکسان است. استان اصفهان که با ثبت رشد هشت درصدی در شاخص اهدای خون، رتبه دوم کشور را به خود اختصاص داده، اکنون با تجهیز مراکز و فعالسازی شیفتهای پس از افطار، آماده میزبانی از اهداکنندگان در این ماه است تا زنجیره حیاتبخش تأمین خون برای هزاران بیمار تالاسمی، هموفیلی و دیالیزی در سطح استان قطع نشود.
اهدای خون در ماه رمضان؛ از ایمنی روزهداران تا کیفیت برابر فرآوردهها
کیان دهرابپور، مدیرکل انتقال خون استان اصفهان، با رفع ابهامات موجود درباره زمان اهدای خون در ماه مبارک رمضان تصریح کرد که هیچ تفاوتی میان خونی که در ساعات صبح، بعدازظهر یا شب اهدا میشود وجود ندارد. به گفته وی، کیفیت فرآوردههای خونی در هر ساعت از شبانهروز کاملاً یکسان است و اهدای خون پس از افطار نیز تغییری در این شاخص ایجاد نمیکند.
روزهداران در صورت مصرف مایعات کافی و تغذیه مناسب در فاصله افطار تا سحر، میتوانند در ساعات اولیه صبح نیز برای اهدای خون به مراکز مراجعه کنند؛ مشروط بر اینکه حداقل شش ساعت از صرف غذای آنها گذشته باشد. با این حال، برای رفاه حال شهروندانی که تمایل به اهدای خون پس از زمان روزهداری دارند، تمهیدات ویژهای برای شیفتهای شبانه در نظر گرفته شده است.
وضعیت مطلوب ذخایر خونی اصفهان و ثبت رشد چشمگیر
بررسی دادههای آماری نشان میدهد که مدیریت ذخایر خونی در استان اصفهان طی سه سال گذشته در وضعیت پایداری قرار داشته است. از ابتدای سال ۱۴۰۲ تاکنون، با وجود مقاطعی از کاهش مقطعی ذخایر در ایام سرد سال، تعطیلات نوروز و ماه رمضان، سیستم بهداشت و درمان استان اصفهان هیچگاه با بحران کمبود خون مواجه نشده و همواره پاسخگوی نیاز قطعی بیماران بوده است.
عملکرد سال جاری نیز حاکی از موفقیت چشمگیر این استان در جلب مشارکت مردمی است. در حالی که میانگین رشد اهدای خون در سطح کشور حدود هفتدهم درصد ثبت شده، استان اصفهان با ثبت رشد هشت درصدی، در جایگاه دومین استان برتر کشور قرار گرفته است؛ دستاوردی که نشاندهنده مسئولیتپذیری بالای اجتماعی شهروندان اصفهانی است.
افزایش تقاضا در اسفندماه و نیاز مبرم به گروههای خونی منفی
همزمانی ماه مبارک رمضان با روزهای پایانی سال و اسفندماه، شرایط ویژهای را برای مراکز انتقال خون رقم زده است. در این مقطع از سال، تقاضا برای انجام اعمال جراحی اختیاری (الکتیو) به شدت افزایش مییابد، زیرا بسیاری از بیماران ترجیح میدهند پروسه درمان خود را پیش از آغاز سال جدید تکمیل کنند. این مسئله مستقیماً باعث بالا رفتن میزان مصرف خون و فرآوردههای خونی در سطح ۶۲ مرکز درمانی دریافتکننده خون در استان اصفهان میشود.
اگرچه نیاز به گروههای خونی همواره متناسب با فراوانی آنها در جامعه است و کمبود بحرانی در هیچ گروهی وجود ندارد، اما به دلیل پایینتر بودن نرخ شیوع گروههای خونی منفی، نیاز به مشارکت دارندگان این گروههای خونی در مقاطع پرمصرف بیشتر احساس میشود.
جامعه هدف؛ بیمارانی که چشمانتظار فرآوردههای خونی هستند
نیاز مستمر به خون در استان اصفهان تنها به اتاقهای عمل محدود نمیشود. بخش بزرگی از تقاضای روزانه مربوط به بیماران خاصی است که حیات آنها به دریافت منظم فرآوردههای خونی گره خورده است.
جدول زیر تصویری روشن از جامعه هدف و مصرفکنندگان دائمی خون در استان اصفهان ارائه میدهد:
| گروه بیماران | استان اصفهان | دوره نیاز به فرآورده خونی |
| دیالیزی | ۲۵۰۰ نفر | مستمر (هفتگی و ماهانه) |
| تالاسمی | ۱۵۰۰ نفر | مستمر (هفتگی و ماهانه) |
| هموفیلی | ۱۰۰۰ نفر | مستمر (هفتگی و ماهانه) |
برنامههای ویژه و زمانبندی فعالیت مراکز اهدای خون
اداره کل انتقال خون اصفهان برای حفظ پایداری ذخایر در ماه رمضان، برنامههای عملیاتی متنوعی را در دستور کار قرار داده است. فراخوانهای تلفنی روزانه، اطلاعرسانی از طریق رسانههای ملی و محلی، و دعوت رسمی از هیئتهای ورزشی، انجمنهای مردمنهاد و هیئتهای مذهبی از جمله این اقدامات است. همچنین برنامهریزی شده تا هر سه شب یکبار، کارکنان پنج تا شش دستگاه اجرایی برای اهدای خون پس از افطار در مراکز حضور یابند.
در حال حاضر ۱۱ مرکز انتقال خون در استان اصفهان فعالیت میکنند که دو مرکز در شهر اصفهان مستقر است. برای ماه مبارک رمضان، زمانبندی ویژهای جهت پذیرش اهداکنندگان تدوین شده است که جزئیات آن در جدول زیر قابل مشاهده است:
| نمرکز اهدا | روزهای فعالیت | ساعات پذیرش |
| خواجو (اصفهان) | شنبه تا چهارشنبه |
۸:۰۰ تا ۱۷:۰۰ ۱۹:۳۰ تا ۲۳:۳۰ |
| خواجو (اصفهان) | پنجشنبهها | ۸:۰۰ تا ۱۲:۳۰ ۱۹:۳۰ تا ۲۳:۳۰ |
| مرکز کاشان | شنبه تا چهارشنبه |
۸:۰۰ تا ۱۲:۳۰ ۱۹:۳۰ تا ۲۳:۳۰ |
مدیرکل انتقال خون استان اصفهان در پایان با اشاره به اجر معنوی والای اهدای خون در ماه روزهداری، ابراز امیدواری کرد که با تداوم این مشارکت خداپسندانه، زنجیره تأمین ۱۰۰ درصدی نیاز بیماران بستری در بیمارستانهای استان، بدون کوچکترین وقفهای در این ماه مبارک نیز حفظ شود.