علی باباچاهی، شاعر و منتقد پیشرو ادبی در ۸۳ سالگی درگذشت

دنیای ادبیات ایران یکی از ارکان تئوریک و خلاق خود را از دست داد؛ علی باباچاهی، شاعر نوگرا و منتقد صاحب‌نام، بعدازظهر دوشنبه چهارم اسفند ۱۴۰۴، پس از طی یک دوره بیماری در ۸۳ سالگی درگذشت. این خبر که توسط فرزند وی، غزل باباچاهی و محسن میرکلایی (مستندساز) تایید شد، موجی از واکنش‌ها را در فضای فرهنگی کشور برانگیخت. باباچاهی که از او به عنوان معمار مباحث نظری تازه در شعر پس از انقلاب یاد می‌شود، به دلیل ایست قلبی در بیمارستانی در کرج چشم از جهان فروبست تا میراثی گران‌بها از اشعار پیشرو و نقدهای صریح را برای نسل‌های آینده به یادگار بگذارد.

کارنامه ادبی و میراث مکتوب علی باباچاهی

علی باباچاهی متولد سال ۱۳۲۱ در بندر کنگان استان بوشهر بود و فعالیت حرفه‌ای خود را با نگاهی عمیق به ظرفیت‌های زبانی و بومی آغاز کرد. او در طول دهه‌ها فعالیت مستمر، توانست با عبور از قالب‌های سنتی و حتی کلاسیکِ مدرنیسم، به زبانی شخصی و "مشکوک" (به تعبیر خودش) دست یابد که او را از هم‌نسلانش متمایز می‌کرد.

آثار او طیف وسیعی از مفاهیم انسانی، اجتماعی و تجربیات زبانی را در بر می‌گیرد. از مجموعه‌های آغازین مانند «در بی‌تکیه‌گاهی» تا آثار متاخر و ساختارشکنانه‌ای همچون «عقل عذابم می‌دهد» و «پیکاسو در آب‌های خلیج فارس»، همگی نشان‌دهنده پویایی ذهن او تا آخرین سال‌های حیاتش است.

در جدول زیر، نگاهی گذرا به برخی از مهم‌ترین آثار و ایستگاه‌های زندگی حرفه‌ای وی داریم:

دسته‌بندی	عناوین برجسته آثار	ویژگی شاخص
مجموعه	قیافه‌ام که خیلی مشکوک است، نم نم بارانم	زبان متفاوت و طنزآمیز
شعر مدرن	آئورا و دیگران من، دنیا اشتباه می‌کند	رویکرد پیشرو و آوانگارد
آثار بومی	آوای دریامردان، پیکاسو در آب‌های خلیج فارس	پیوند اقلیم جنوب با مدرنیسم

نقش باباچاهی در تثبیت شعر مدرن پس از انقلاب

بسیاری از منتقدان، باباچاهی را نه‌تنها یک شاعر، بلکه یک "نظریه‌پرداز شجاع" می‌دانند. او با طرح مباحثی پیرامون شعر موسوم به «پسانیمایی» و بررسی ساختارهای زبانی، جانی تازه به کالبد نقد ادبی ایران دمید. رسانه‌های فرهنگی و خبرگزاری‌ها با بازتاب گسترده خبر درگذشت او، از وی به عنوان «چهره برجسته شعر مدرن» یاد کرده‌اند که نقش او در طرح مباحث نظری، جایگزین‌ناپذیر است.

او معتقد بود که دنیای امروز نیازمند زبانی است که بتواند پیچیدگی‌های ذهنی انسان معاصر را بازتاب دهد. این دیدگاه در آثاری چون «فقط از پریان دریایی زخم زبان نمی‌خورَد» و «هوش و حواس گُل شب‌بو برای من کافی‌ست» به وضوح دیده می‌شود.

شخصیت ادبی	جزئیات فعالیت	جایگاه در ادبیات
منتقد ادبی	بررسی تئوریک شعر معاصر	ارکان تثبیت شعر مدرن
شاعر	انتشار بیش از ۲۰ مجموعه شعر	پیشرو و صاحب‌سبک
محل تولد	بندر کنگان، بوشهر	تاثیر اقلیم بر واژگان

جزئیات مراسم تشییع و خاکسپاری این هنرمند فقید که در کرج دار فانی را وداع گفت، متعاقباً اعلام خواهد شد.