وجود اختلال در دسترسی به کاغذ بریل
برابری ارز موجب گرانی شدید بسترهای رایانهای کمککننده برای کمبینایان شده است
گروه جامعه| بر اساس تخمینها ۳۰ هزار کودک کمبینا و ۷ هزار و ۵۰۰ کودک نابینا در کشور وجود دارد. همچنین جمعیت نابینایان بالای ۵۰ سال ایران حدود ۸۰ هزار نفر است. این در حالی است که بیش از هشت هزار و ۳۰۰ نفر در استان کمبینا و نابینا در تمام گروههای سنی تا بالای ۶۰ سال زیرپوشش بهزیستی استان اصفهان هستند که خدمات لازم را بر اساس نیازمندی خود دریافت میکنند و از این تعداد ۴۹ درصد زنان و ۵۱ درصد مردان هستند.
معاون توانبخشی بهزیستی استان اصفهان گفت: معلولیتهای جسمی، حرکتی در طول ۲۰ سال بیش از دو برابر شده که علت این افزایش در معلولیتها حوادث است و بحث معلولیت با دلیل ژنتیک با افزایش آگاهیها و غربالگریها کاهش یافته است. در کشور تنها ۱۴ آموزشگاه مادر و کودک نابینا وجود دارد، ۴ مرکز از این مراکز در استان اصفهان و در شهرستانهای کاشان، اصفهان، نجفآباد و فلاورجان فعال هستند که کودکان نابینا یا کم بینای زیر سن دبستان حدود سه سال هفتهای سه روز در این مراکز آموزشهای لازم برای ورود به مدرسه را کسب میکنند. این کودکان برای تأمین هزینههای این مراکز از یارانه مصوب هیئتوزیران استفاده میکنند که تقریبا بیش از دو سوم یارانه این افراد توسط بهزیستی تأمین میشود و بخش کمتری از هزینه را خانواده متقبل میشود. سید اصغر فیاض با اشاره به اینکه کودکان نابینا از دوره ابتدایی تا پایان متوسطه در اختیار آموزشوپرورش استثنایی هستند، خاطرنشان کرد: در حال حاضر از بین یک هزار دانشجوی تحت پوشش در استان حدود ۴۰۰ نفر از نابینایان و کمبینایان هستند که در رشتهها و مقاطع مختلف تا سطح دکترا مشغول تحصیل هستند که بهزیستی تا قبل از دوره دکترا صد درصد هزینههای معلولان و نابینایان را تأمین میکند.
۱۴ آموزشگاه مادر و کودک نابینا در کشور وجود دارد که ۴ مورد آن در استان اصفهان است
فیاض در مورد کاهش معلولان با زمینه ژنتیکی و افزایش آنها به دلیل حوادث، خاطرنشان کرد: حدود ۲۵ سال پیش تعداد پروندههای توانبخشی استان ۳۰ هزار نفر بود که امروز این تعداد به ۱۲۰ هزار نفر رسیده و تعداد نابینایان در آن زمان پنج هزار نفر بود که در حال حاضر تعداد نابینایان با گذشت بیش از دو دهه در استان به هشت هزار و ۳۰۰ نفر رسیده است. او با اشاره به اینکه غربالگریها و آموزشها به جامعه تولد کودک نابینا را به حداقل رسانده است افزود: در مورد معلولیتهای جسمی، حرکتی آمارها حدود سه برابر شده که علت این افزایش در معلولیتها حوادث است و بحث معلولیت با دلیل ژنتیک با افزایش آگاهیها و غربالگریها کاهش یافته است، اما افزایش حوادث جادهای امروز خود بزرگترین عامل معلولیتهاست.
معلولان شهروندان ارشد شهر هستند
معاون توانبخشی بهزیستی استان اصفهان، تصریح کرد: مناسبسازی نه تنها برای معلولان و نابینایان بلکه باید برای همه افراد جامعه انجام شود چرا که حوادث، ازکارافتادگی یا سالمندی باعث نیازمندی همه افراد به معابر استاندارد خواهد بود و برای نابینایان بحث مناسبسازی حملونقل اعم از اتوبوس، مترو یا خطوط بیآرتی از مهمترین چالشهای پیش روی آنهاست. او با بیان اینکه موانع شهری هم باید ساماندهی شود، افزود: در یک ماه قبل یکی از نابینایان استان در اثر استفاده از اتوبوس جان خود را از دست داد و این امر اهمیت رسیدگی به این موضوع را مشخص میکند.
مشکلی برای تأمین تجهیزات و داروهای چشم نداریم
در همین این راستا رئیس اداره سلامت چشم و پیشگیری از نابینایی وزارت بهداشت، دکتر سید فرزاد محمدی با اشاره به اینکه روز جهانی عصای سفید معمولا شعار خاصی ندارد، به ایسنا گفت: هدف نخست ازاینروز، افزایش آگاهی عموم شهروندان در مورد نابینایی و نابینایان در اجتماع است. همچنین هدف دوم شناسایی نابینایان و کمبینایان متولد شده و فعال در عرصه اجتماع و توانمندسازی دیگر کمبینایان در این میان است. او با اشاره به اینکه مطالعهای ملی در مورد شیوع کمبینایی و نابینایی در کشور نداریم، تصریح کرد: بر اساس یک متاآنالیز، شیوع اختلالات بینایی قابل توجه در کشور در سنین بالاتر از ۵۰ سال، حدود چهار درصد است که بر اساس تخمینها ۳۰ هزار کودک کمبینا و هفت هزار و ۵۰۰ کودک نابینا در کشور وجود دارد. همچنین جمعیت نابینایان بالای ۵۰ سال ایران حدود ۸۰ هزار نفر است. رئیس اداره سلامت چشم و پیشگیری از نابینایی وزارت بهداشت ضمن بیان اینکه، طبق آمار سازمان بهداشت جهانی، ۳۶ میلیون نفر در سراسر دنیا نابینا هستند، اظهار کرد: در این میان تفاوت جنسیتی میان زنان و مردان در امر نابینایی امر قابلتوجهی نیست. بیشترین علت بروز نابینایی را اکتسابی خوانده و ادامه داد: این موارد اکتسابی شامل آبمروارید، پیری شبکیه، آبسیاه، کدورت قرنیه و بیماری شبکیه به دلیل دیابت هستند. باید توجه کرد که امروز بیشتر از اصطلاح «اختلال بینایی» استفاده میکنیم و از این رو عیوب انکساری اصلاحنشده و همینطور پیرچشمی (اختلال در دید نزدیک) هم مشمول تعریف میشوند و اتفاقا سهم اصلی اختلال ناشی از آنها است. او با اشاره به نقش بیماریهای غیر واگیر در بروز نابینایی و کاهش دید، گفت: پیری شبکیه، آبسیاه و بیماری شبکیه به دلیل دیابت، بیماریهای غیر واگیر چشم شناخته میشوند. برخی آبمروارید را نیز تحت همین عنوان میآورند. انواع سکتههای شبکیه و عصب بینایی نیز در دسته بیماریهای غیر واگیر قرار میگیرند. محمدی ضمن بیان اینکه علل کمبینایی تفاوتی با نابینایی ندارد، افزود: میتوانیم به دلایل دیگری که کمتر شایع هستند مانند تنبلی چشم، نارسی شبکیه، قوز قرنیه، آسیبهای چشمی و در نهایت بیماریهای ارثی و بدتکوینی چشم اشاره کنیم. رئیس اداره سلامت چشم و پیشگیری از نابینایی وزارت بهداشت در مورد تأمین لوازم و تجهیزات توانبخشی کمبینایی، گفت: قسمت زیادی از این تجهیزات در ایران تولید میشود و برای واردات محدودیت جدی وجود ندارد؛ اما برابری ارز موجب گرانی شدید بسترهای رایانهای کمککننده برای کمبینایان شده است. حتی دسترسی به کاغذ مخصوص چاپ بریل نیز اختلال پیدا کرده است.
عصای سفید ضامن جان نابینان است
همچنین نایبرئیس کمیسیون بهداشت مجلس اعتقاد عصای سفید میتواند ضامن جان و سلامت یک نابینا باشد اگر عصای سفید را نبینیم این ماییم که نابیناییم؛ نابینا نیاز به ترحم ما ندارد؛ تنها حقوق اجتماعی نابینایان را به رسمیت بشناسیم و رعایت کنیم. محمدحسین قربانی در مورد روز جهانی نابینایان به خانه ملت گفت: قانون جامع حقوق معلولان در مجلس نهم برنامهریزی و ابلاغ شد و در کمیسیون مشترکی تمام موارد آن موردبررسی و تجزیه تحلیل قرار گرفت است و امید است قانون جامع حمایت معلولان به مرحله اجرا برسد. نماینده آستانه اشرفیه در مجلس شورای اسلامی، افزود: در قانون جامع حمایت از حقوق معلولان عنوانشده شرایطی متناسب با زندگی این افراد فراهم شود؛ در هر صورت تعداد و توانمندیها و ظرفیتهایی که نابینایان دارند متفاوت است، باید آموزشهای لازم برای این عزیزان فراهم شود، در حال حاضر بسیاری از مراکز خاص در تهران متمرکز است، پراکندگی جمعیت نابینایان در استانها و ناتوانی دسترسی این افراد به امکانات مانع از آموزشهای لازم این افراد میشود در کنار این مسئله اشتغال افراد نابینا هم مسئله مهمی است که باید متناسب با آموزشی که دیدهاند فراهم شود. تعدادی از نابینایان در حوزههای مختلف آموزشدیدهاند و حتی تحصیلات عالیه دارند باید از مسئولان پرسید چه میزان شرایط حضور این سرمایه استثنایی تحصیلکرده در جامعه فراهم شده است؟ اصلا زیرساختهای حضور آنها در جامعه تدارک دیده شده است؟ باید بگویم نه ما باید این فضاها را با توجه به پراکندگی این عزیزان در نقاط مختلف کشور به وجود آوریم تا بتوانند این افراد در جامعه حضور پیدا کنند. قربانی یادآور شد: قانون جامع حمایت از معلولان بسیار جامع و کامل است؛ کارشناسان و متخصصان بسیاری روی آن کارکرده حتی در تهیه طرح آن از جامعه معلولان و قشر کارشناس معلول استفاده شده و ابعاد زندگی این قشر در لایحه موردبررسی قرار گرفته و به صورت قانون ارائه شده است. عضو کمیسیون بهداشت مجلس در ادامه به عملکرد بهزیستی در حمایت این افراد اشاره کرد و گفت: نظارت بر عملکرد بهزیستی بر عهده دولت است و به بیانی این نظارت وظیفه ذاتی مجلس است که نظارهگر عملکرد سازمانها و نهادها است؛ شاید امروز بهزیستی با داشتههای حداقلی به این عزیزان سرویس میدهد، مطلوب و مناسب نیست ما حداقلها را اجرا کردیم تا قانون اجرایی شود. قربانی در مورد عملکرد مالی بهزیستی تأکید: بهزیستی یک نهاد عمومی غیردولتی است که از بودجه عمومی دولت استفاده میکند بهر حال در قانون داریم که همه نهادهایی که از بودجه عمومی دولت استفاده میکنند سازمان بازرسی و دیوان محاسبات باید ورود کند و نظارتی بر عملکرد مالی آنان داشته باشند و گزارش سالانه ارائه دهند و بهزیستی از بودجه دولت استفاده میکند و از این امر مستثنا نیست؛ بهترین دستگاهی که میتواند نظارت کند دیوان محاسبات است. نایبرئیس کمیسیون بهداشت مجلس، به نامگذاری این روز به نام «عصای سفید» اشاره کرد و گفت: عصای سفید میتواند ضامن جان و سلامت یک نابینا باشد اگر عصای سفید را نبینیم این ماییم که نابیناییم؛ نابینا نیاز به ترحم ما ندارد؛ تنها حقوق اجتماعی نابینایان را به رسمیت بشناسیم و رعایت کنیم