ناترازی مالی، چالش بزرگتر از درمان؛
تأمین اجتماعی اصفهان زیر فشار جمعیت بیمهشدگان
در استانی که بیش از ۷۵ درصد جمعیت آن زیر پوشش بیمه تأمین اجتماعی قرار دارد، تنها سه بیمارستان ملکی باید پاسخگوی نیاز درمانی میلیونها نفر باشند؛ آنهم در شرایطی که بیش از ۵۰۰ ردیف سازمانی خالی مانده، پروژههای بیمارستانی بهدلیل ناترازی مالی متوقف شده و فشار مراجعات، زیرساختهای درمانی تأمین اجتماعی اصفهان را به مرز فرسودگی رسانده است.
اصفهان امروز_سید مهدی رضوی: در استانی که بیش از ۷۵ درصد جمعیت آن زیر پوشش بیمه تأمین اجتماعی قرار دارد، تنها سه بیمارستان ملکی باید پاسخگوی نیاز درمانی میلیونها نفر باشند؛ آنهم در شرایطی که بیش از ۵۰۰ ردیف سازمانی خالی مانده، پروژههای بیمارستانی بهدلیل ناترازی مالی متوقف شده و فشار مراجعات، زیرساختهای درمانی تأمین اجتماعی اصفهان را به مرز فرسودگی رسانده است.
اصفهان، پس از تهران، دومین استان کشور از نظر جمعیت بیمهشده، حجم تعهدات، هزینههای درمانی و پرداخت مستمریهاست. جایگاهی که در ظاهر نشاندهنده قدرت و گستردگی سازمان تأمین اجتماعی در این استان است، اما در عمل، چالشهای پیچیدهای را پیش روی مدیران و کادر درمان قرار داده است؛ از کمبود شدید نیروی انسانی و تجهیزات گرانقیمت گرفته تا بدهیهای انباشته دولت، کاهش نسبت پشتیبانی و توقف پروژههای توسعهای. آنچه امروز در مراکز درمانی تأمین اجتماعی اصفهان جریان دارد، تنها یک مسئله اداری یا مالی نیست، بلکه مستقیماً با سلامت، معیشت و امنیت اجتماعی میلیونها شهروند گره خورده است.
۵۰۰ ردیف خالی؛ زنگ خطر برای نظام درمان تأمین اجتماعی
مدیر درمان تأمین اجتماعی استان اصفهان، در نشست خبری مشترک ادارهکل و مدیریت درمان این سازمان، با صراحت از کمبود حدود ۵۰۰ نیروی انسانی در مراکز درمانی استان خبر داد؛ کمبودی که به گفته او، تقریباً تمام بخشها از درمانی تا پشتیبانی را درگیر کرده است.
علی ترک با اشاره به اینکه طی دو سال گذشته هیچ آزمون استخدامی جدیدی برگزار نشده، گفت: بزرگترین دغدغه ما این است که چگونه با همین تعداد محدود نیرو، چینش مناسبی انجام دهیم تا کیفیت خدمات کاهش پیدا نکند. همکاران ما عملاً با اضافهکاریهای مداوم، این خلأ را جبران میکنند.
وی هشدار داد: تا پایان سال جاری، تعداد دیگری از نیروهای باسابقه بازنشسته خواهند شد و اگر مجوزهای استخدامی صادر نشود، ارائه خدمات در برخی بخشها با اختلال جدی مواجه میشود؛ حتی احتمال تعطیلی بعضی واحدهای درمانی نیز دور از انتظار نیست.
-درمان رایگان؛ مزیت بزرگ با هزینه پنهان
یکی از مهمترین ویژگیهای مراکز درمانی ملکی تأمین اجتماعی، رایگان بودن خدمات درمان مستقیم برای بیمهشدگان است؛ موضوعی که در سالهای اخیر، بهویژه با افزایش هزینههای درمان در بخش خصوصی، نقش تعیینکنندهای در کاهش فشار مالی بر خانوارها داشته است.
ترک با مقایسه هزینهها گفت: امروز انجام یک MRI در بخش خصوصی بیش از یک تا حتی پنج میلیون تومان هزینه دارد، اما همین خدمت در بیمارستانهای تأمین اجتماعی اصفهان بهصورت رایگان ارائه میشود.
به گفته مدیر درمان استان، بیش از ۹۵درصد بیمهشدگان از خدمات رایگان مراکز ملکی استفاده میکنند؛ اما همین مزیت، باعث افزایش چشمگیر مراجعات، صفهای طولانی، فشار بر نیروی انسانی و استهلاک سریع تجهیزات شده است؛ فشاری که بدون توسعه زیرساختها، ادامه آن دشوار خواهد بود.
-نیروی انسانی؛ ۴۲۰ متخصص هست، اما کافی نیست
بر اساس آمار ارائهشده، در حال حاضر ۴۲۰ پزشک متخصص و ۲۷۵ پزشک عمومی در مراکز درمانی تأمین اجتماعی استان اصفهان فعالیت دارند. پزشکان عمومی تقریباً تمام ردیفهای موردنیاز را پوشش دادهاند و جذب آنها از طریق آزمونهای کتبی انجام میشود.
با این حال، در حوزه دندانپزشکی وضعیت متفاوت است. ترک اعلام کرد: ۵۳ دندانپزشک در حال خدمت می باشند و ۱۶ ردیف خالی است؛ در حالی که تجهیزات، فضا و زیرساختها آمادهاند.
او افزود: در حال رایزنی با منابع مختلف هستیم تا این یونیتها فعال شوند، زیرا خدمات دندانپزشکی از نیازهای اساسی بیمهشدگان است و تعطیلی آنها به افزایش هزینههای مردم در بخش خصوصی منجر میشود.
-تجهیزات پزشکی؛ خرید با دلار آزاد
یکی از چالشهای کمتر دیدهشده مدیریت درمان تأمین اجتماعی، هزینه سنگین خرید تجهیزات پزشکی است. ترک با اشاره به این موضوع گفت: تمام تجهیزات بیمارستانهای ملکی با دلار آزاد خریداری میشود و هیچ ارز ترجیحی به این بخش تعلق نمیگیرد.
مدیر درمان تأمین اجتماعی استان اصفهان اعلام کرد: از ابتدای سال جاری تاکنون، بیش از هزار میلیارد ریال برای خرید تجهیزات پزشکی هزینه شده است؛ تجهیزاتی مانند سیتیاسکن و سنگشکن بیمارستانهای غرضی و شریعتی.
به گفته او، خرید دستگاه سنگشکن جدید بیمارستان شریعتی پس از هشت سال پیگیری محقق شده و این بیمارستان با دستگاه قبلی، سالها رتبه برتر سنگشکن را در میان بیمارستانهای تأمین اجتماعی کشور در اختیار داشته است.
-پروژههای توسعهای؛ از امید تا توقف
مدیر درمان استان با اشاره به پروژههای نیمهتمام گفت: تکمیل بیمارستان شهید کشوری که بهدلیل ناترازی بودجه متوقف شده، نیازمند ۷ تا ۹ هزار میلیارد تومان اعتبار است.
برآوردها نشان میدهد احداث این بیمارستان به حدود ۹۰ هزار میلیارد ریال اعتبار نیاز دارد؛ رقمی که تأمین آن از منابع داخلی سازمان به راحتی امکان پذیر نمی باشد و بدون مشارکت دولت، خیرین سلامت و صنایع بزرگ استان، تحقق نخواهد یافت.
-سه بیمارستان برای میلیونها نفر
در حال حاضر، تأمین اجتماعی استان اصفهان تنها سه بیمارستان ملکی شامل دکتر شریعتی، دکتر غرضی و فاطمهالزهرا(س) با مجموع ۶۲۰ تخت فعال در اختیار دارد؛ در کنار ۲۷ مرکز درمانی سرپایی.
این در حالی است که بیش از چهار میلیون نفر در استان بهطور مستقیم یا غیرمستقیم از خدمات تأمین اجتماعی استفاده میکنند و ضریب اشغال تخت در این مراکز به بیش از ۸۵ درصد رسیده است؛ عددی که نشاندهنده فعالیت در مرز ظرفیت است.
-رکوردهای جراحی؛ افتخار یا هشدار؟
بر اساس آمار رسمی، بیمارستان دکتر شریعتی با ۱۱ هزار و ۵۰۹ عمل جراحی و بیمارستان دکتر غرضی با ۹ هزار و ۹۱ عمل جراحی در ششماهه نخست سال جاری، رتبههای اول و دوم کشور را در میان بیمارستانهای تأمین اجتماعی کسب کردهاند.
همچنین این دو بیمارستان با بیش از ۱۳ هزار و ۷۰۰ بستری، در صدر مراکز درمانی کشور قرار دارند. اگرچه این آمار نشاندهنده توان بالای کادر درمان است، اما همزمان زنگ خطری درباره فشار پنهان بر نیروی انسانی و زیرساختها به شمار میرود.
-ناترازی مالی؛ چالش بزرگتر از درمان
مدیرکل تأمین اجتماعی استان اصفهان در ادامه این نشست، تصویر گستردهتری از وضعیت مالی سازمان ترسیم کرد.
مسعود محمدی محمدی گفت: استان اصفهان پس از تهران، دومین استان کشور از نظر هزینه، درآمد، تعداد بیمهشدگان و مستمریبگیران است و تا پایان شهریورماه ۱۴۰۴، تعداد بیمهشدگان اصلی استان به ۲ میلیون و ۹۳۱ هزار نفر رسیده است.
او خاطرنشان کرد: تا پایان شهریورماه، بیش از ۵۲ همت مستمری در استان پرداخت شده و بهطور متوسط، ماهانه حدود ۹ همت صرف تعهدات سازمان میشود.
-۸۰۰ هزار مستمریبگیر و نسبت پشتیبانی رو به کاهش
محمدی محمدی با اشاره به وضعیت مستمریبگیران گفت: در حال حاضر ۴۵۱ هزار مستمریبگیر اصلی و ۳۷۱ هزار نفر تبعه در استان وجود دارد؛ یعنی بیش از ۸۰۰ هزار نفر مستقیماً از مستمری و خدمات درمانی سازمان استفاده میکنند.
او هشدار داد: نسبت پشتیبانی استان از ۳.۱۴ به ۳.۰۴ کاهش یافته و این یعنی تعداد بیمهپردازان در حال کاهش و تعداد مستمریبگیران در حال افزایش است؛ روندی که اگر اصلاح نشود، پایداری منابع سازمان را تهدید میکند.
-بدهی کارگاهها و فشار بیمههای تکلیفی
مدیرکل تأمین اجتماعی استان اصفهان افزود: بیش از ۱۱۱ هزار کارگاه در استان بدهکار هستند و مجموع بدهی آنها حدود ۳.۹ همت برآورد میشود. از سوی دیگر، بیمههای تکلیفی مانند بیمه کارگران ساختمانی، قالیبافان و رانندگان، فشار مضاعفی بر منابع سازمان وارد کردهاند. تنها در حوزه بیمه کارگران ساختمانی، تراز منفی حدود ۲۵ همت گزارش شده است.
محمدی محمدی در پایان تأکید کرد: تأمین اجتماعی صرفاً یک صندوق مالی نیست؛ این سازمان یکی از ارکان اصلی امنیت اجتماعی کشور است و هرگونه اختلال در پرداخت مستمری یا خدمات درمانی، پیامدهای اجتماعی گستردهای به دنبال دارد.
او خواستار ایفای کامل تعهدات دولت و حمایت جدی مجلس شد و افزود: بدون منابع پایدار، نمیتوان انتظار داشت که هم خدمات درمانی رایگان حفظ شود و هم پروژههای توسعهای به سرانجام برسد.
